W procesie wytwarzania wyrobów sporo czynności wytwarza się przy użyciu materiałów, które nie pozostają w gotowym produkcie. Służą one do przygotowania elementów, prowadzenia obróbki, zabezpieczania powierzchni albo wykonywania prac montażowych. Ich wyselekcjonowanie nie zawsze jest bezsporny, ponieważ podobne materiały mogą zachowywać się przeciwnie w zależności od podłoża, temperatury czy sposobu użycia.
Materiały dla zakładów produkcyjnych są dlatego częścią organizacji pracy, a nie jedynie wyposażenia magazynu. W praktyce znaczenie ma też to, jak na prawdę bardzo często konkretny produkt jest używany i w jaki sposób operator pobiera go ze stanowiska. Przy pojedynczych operacjach różnice mogą być trudne do zauważenia, jednak przy wielkiej liczbie powtarzanych czynności szybko ukazują się kłopoty powiązane ze zwiększonym zużyciem, koniecznością częstszej wymiany albo wydłużeniem czasu pracy.
Jednym z niebagatelnych etapów jest określenie warunków, w których materiał będzie wykorzystywany. Produkty do procesów produkcyjnych mogą być przeznaczone do określonych powierzchni albo sposobności aplikacji, dlatego przed ich zastosowaniem powinno się uwzględnić charakter wykonywanej operacji. Przy obróbce znaczenie może posiadać twardość materiału i ilość usuwanego tworzywa, jednak przy łączeniu ważny jest rodzaj powierzchni a także czas potrzebny do wykonania dalszej czynności. Również sposób pracy ma znaczenie. Materiał używany ręcznie podlega innym ograniczeniom niż ten współpracujący z urządzeniem albo linią automatyczną. W pewnych sytuacjach rozwiązanie odpowiednie przy małej liczbie elementów staje się niewygodne przy produkcji seryjnej, ponieważ wymaga zbyt częstego przygotowywania, czyszczenia albo wymiany.
Wśród materiałów wykorzystywanych w różnych procesach znajdują się materiały ścierne, taśmy, kleje, których zadania mogą znacząco się od siebie różnić. Materiały ścierne stosuje się między innymi do usuwania nierówności, obróbki krawędzi a także przygotowania powierzchni. W tym przypadku ważne są takie cechy jak rodzaj zastosowanego ziarna, jego gradacja i konstrukcja materiału nośnego. Taśmy mogą być wykorzystywane podczas maskowania, czasowego mocowania elementów, ochrony powierzchni albo wykonywania połączeń. Ich właściwości należy odnosić do rodzaju podłoża a także czasu, przez jaki pozostają na danym elemencie. Kleje też dobiera się zależnie od materiałów, które mają zostać połączone, sposobu nakładania oraz warunków występujących podczas pracy. Sam fakt, że dwa produkty należą do tej samej kategorii, nie oznacza więc, że mogą być stosowane zamiennie w każdej operacji.
W zakładzie usługowym znaczenie moraz sposób kontrolowania zużycia materiałów. Przydatne informacje można zyskać, obserwując, ile produktu de facto jest potrzebne do stworzenia określonej liczby operacji. Sama wielkość opakowania nie mówi bowiem, jak długo materiał będzie wykorzystywany na konkretnym stanowisku. Warto uwzględnić też odpady powstające w trakcie docinania, konwersji albo przygotowania produktu do pracy. Osobną kwestią pozostają warunki magazynowania. Niektóre materiały wymagają ochrony przed wilgocią, wysoką temperaturą, zabrudzeniem albo długotrwałym dostępem powietrza. Wprowadzenie takich zasad do codziennej organizacji nie zmienia charakteru samego procesu, ale wpływa na sposób gospodarowania materiałami i daje możliwość dokładniej określić rzeczywiste zapotrzebowanie poszczególnych stanowisk.
Zobacz także: brzeszczoty do cięcia drewna.
